Kennisbank · campings, vakantieparken, jachthavens, hotels
Legionella in de watermonsters: wat nu?
Het lab belt of mailt: er is legionella gevonden in een van uw watermonsters. Dat is schrikken, maar geen reden voor paniek. Een positieve uitslag betekent niet dat er iemand ziek is, en met de juiste stappen hebt u het meestal snel weer onder controle. Hieronder leest u wat de uitslag betekent, wanneer u moet melden en wat u nu doet.
Wat zegt de uitslag?
Het lab telt het aantal legionellabacteriën in kolonievormende eenheden per liter: kve/l. Voor drinkwater geldt een norm van 100 kve/l. Daarbij zijn twee grenzen belangrijk:
| Uitslag | Wat het betekent | Wat u doet |
|---|---|---|
| Onder 100 kve/l | binnen de norm | niets bijzonders; blijf uw beheersplan volgen |
| Boven 100 kve/l | de norm is overschreden | maatregelen nemen en opnieuw laten bemonsteren |
| Boven 1.000 kve/l | ernstige overschrijding | direct melden bij de ILT en gebruikers beschermen |
Vaak noemt het lab ook om welk type legionella het gaat. Legionella pneumophila is de soort die het vaakst ziekte veroorzaakt; uw adviseur weegt dat mee.
Stap 1: bescherm uw gasten
Bij een ernstige overschrijding gaat de veiligheid van uw gasten en medewerkers voor. Gebruikelijke maatregelen zijn:
- douches op de betreffende plek buiten gebruik stellen, want het risico zit in het inademen van kleine druppeltjes;
- of douchefilters plaatsen die de bacterie tegenhouden;
- kwetsbare groepen (ouderen, mensen met een zwakke gezondheid) in elk geval niet laten douchen op die plek.
Gewoon drinken van het water geeft in de regel geen besmetting. Overleg met uw adviseur wat in uw situatie nodig is.
Stap 2: melden
Is de uitslag hoger dan 1.000 kve/l en bent u een prioritaire instelling, zoals een camping, jachthaven of hotel? Dan meldt u dat direct bij de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT). Vaak doet uw adviseur of het lab die melding samen met u. Bewaar de melding en de uitslag in uw dossier.
Stap 3: oorzaak zoeken en aanpakken
Legionella groeit niet zomaar. Er is bijna altijd een oorzaak: een boiler die te laag staat, een leiding die stilstaat, een dood stuk leiding na een verbouwing, of koud water dat te warm wordt. Uw adviseur helpt de bron te vinden. Veelgebruikte maatregelen zijn:
- thermisch spoelen: de boiler hoger zetten en alle kranen doorspoelen met heet water;
- chemisch desinfecteren van de installatie, door een gespecialiseerd bedrijf;
- technische aanpassingen, zoals dode leidingen verwijderen of een circulatie herstellen;
- vaker spoelen van weinig gebruikte kranen.
Leg elke maatregel vast in het logboek, met datum en wie het deed.
Stap 4: opnieuw bemonsteren
Na de maatregelen laat u opnieuw monsters nemen om te controleren of het probleem weg is. Wanneer en hoe vaak, staat in uw beheersplan of spreekt u af met uw adviseur; vaak gebeurt het binnen een paar weken. Blijft de uitslag te hoog, dan zijn er meer maatregelen nodig. Pas als de uitslagen weer onder de norm zijn, gaan de douches weer open.
Stap 5: risicoanalyse bijwerken
Een overschrijding is een signaal dat er iets in de installatie of de werkwijze niet goed was. Laat uw adviseur beoordelen of de risicoanalyse en het beheersplan aangepast moeten worden, bijvoorbeeld met extra spoelpunten of een hogere temperatuur.
Hoe LegioLog daarbij helpt
Na een positieve uitslag wilt u twee dingen: weten waar het mis ging, en laten zien wat u eraan doet. LegioLog laat per installatie de temperatuur van de afgelopen weken zien, dus u ziet of de boiler te laag stond of een leiding stil lag. Elke spoeling en elke maatregel komt met datum en naam in het logboek. Een melding sluit u door vast te leggen wat er is gedaan, en dat komt in het inspectierapport. Zo staat het hele verhaal op één plek als de inspecteur erom vraagt.
Veelgestelde vragen
Is er nu iemand ziek geworden? Een positieve uitslag zegt niets over ziekte. Het betekent dat de bacterie in het water zit en dat er een risico is. Met de juiste maatregelen haalt u dat risico weg.
Moet ik mijn gasten informeren? Dat hangt af van de situatie. Bij een ernstige overschrijding is het verstandig gasten te informeren over de maatregelen, zoals een douche die buiten gebruik is. Overleg met uw adviseur.
Mag ik de camping openhouden? Meestal wel, met maatregelen op de plekken waar het probleem zit. Sluiten is zelden nodig. Uw adviseur en de ILT kunnen u daarin adviseren.
Wie betaalt de hermonstering? De eigenaar van de installatie, tenzij u in een huur- of pachtcontract iets anders hebt afgesproken. Lees meer over wie verantwoordelijk is.
Dit artikel is algemene informatie en geen juridisch of technisch advies. Volg bij een overschrijding uw beheersplan en het advies van uw adviseur.